ERBAA'NIN KADERİNİ DEĞİŞTİREN DEPREMLER | ERBAA GÜNDEM | Haber | Haberler - Tokat- Erbaa haberleri
  • Künye
  • Form
  • İlanlar
  • Fotoğraflar
ERBAA BP - ALPARSLAN PETROL

ERBAA'NIN KADERİNİ DEĞİŞTİREN DEPREMLER

Erbaa tarihindeki en büyük depremiyle....

2017-12-05
ERBAA'NIN KADERİNİ DEĞİŞTİREN DEPREMLER

Erbaa Depremi
Türkiye deprem harita su incelendiginde topraklarimizin %92'sinin degisik deprem tehlikesi ile karsi karsiya oldugu, nüfusumuzun da %95'inin bu bölgelerde yasadigi belirtilmistir.
Türkiye'de depremlerin çogu Kuzey Anadolu, Dogu Anadolu faylari ve Ege'nin çökmüs bölgelerinde meydana gelir.Bunlarin içinde en sik Kuzey Anadolu fayinda görülür. Dünyanin önemli kirik hatlarindan olan Kuzey Anadolu fayi 1600 km. lik uzunlugu ile batida Biga yarimadasindan, doguda Erzincan ve oradan Iran'a ulasmaktadir.Erbaa'nin depremle iç içe olmasinin sebebi iste bu Kuzey Anadolu fayinin Kelkit vadisinin Kuzeyindeki arazi doguya dogru hareket ederken, güneyindeki kisimlar batiya dogru hareket etmektedir. Bu yönüyle Erbaa, birinci derece deprem kusagi üzerinde bulunmaktadir. Kuzey Anadolu fayinin tarihi devirlerden beri, içinde biriktirdigi gizli enerjinin zaman zaman serbest hale gelmesiyle sayisiz depremler meydana gelmektedir. Bunlardan bir kismi afet halinde olup, binlerce insanin ölümüne ve yaralanmasina sebep olmustur. Erbaa2nin depremle tanismasi süphesiz asirlar öncesine dayanir. Bölgeyle ilgili çikarilan istatistigi bilgiler bunu açikça göstermektedir. Tokat ve havalisinin son 2000 yilda geçirdigi en az 30 deprem vardir. Buna göre Erbaa'nin 1939 yilina kadar ekibin yillik süre içerisinde en az bes defa daha ( 1045, 1268, 1458, 1482, 1498, yillarinda) agir ve yikici depremler geçirdigi en önemli depremler sunlardir:

1-)1939 depremi: Erbaa'nin son 60 yilda yasadigi ilk büyük deprem. Kara kisin bütün siddetiyle çöreklendigi bir ayda, alabildigine soguk ve esen bir rüzgarla meydana gelen deprem. Erbaalilari tatli uykusunda yakalamistir. Tarih 26/27 Aralık 1939 yılı Salı gecesi. Her sey bir anda olmus, insanlar ölüm çigliklari arasinda neye ugradigini sasirmistir.
Erbaa; merkez kasaba 319, Doganyurt (Hayati) nahiyesi 3, Kozlu nahiyesi 6, Karayaka nahiyesi 49 olmak üzere toplam 377 ölü vermistir.
Ayni deprem Erbaa'yla birlikte Niksar, Resadiye, Susehri, Koyulhisar, Erzincan ve Erzurum'u da perisan etmis, bu hat üzerinde 2600'dan fazla ölüm hadisesi olmustur. Olay" Erzincan Agiti" adiyla halk tarafindan destanlasmistir. Bu destanin Erbaa'yla ilgili bölümü söyledir:
Niksar'da kalmadi dikili bir tas,
Erbaa'yi sormayin döker kanlı yas,
Tokat'ta geçti zorlu bir savaş
Şikayetim kimden, kime ne diyem?

1939'da meydana gelen bu büyük depremde üç önemli yangin hadisesi olmustur. Birincisi Asagi Mahalle'de Çakici Ali Bey'in evidir. Evde bulunan 5 nüfus da kurtarilamayarak yanginda can vermistir. Ikincisi Kebir mahallesi'ndeki Bekçi Selman'in evinde çikmis. Bekçi Selman Hariç kalan 4 nüfus yanarak ölmüstür. Üçüncüsü Fevzi pasa Mahallesi'nde Hasan'in evinde çikmis ancak can kaybi olmamistir.

2-)1942 depremi: Erbaa'yi haritadan silen ikinci büyük deprem 1942 yilinda yine soguk bir kis ayi. Herkes günlük rutin isleriyle uğraşırken Erbaa tarihindeki en büyük depremiyle karsi karsiya gelmis, ortaliga bir anda tüyleri diken diken eden canhiras çigliklar kaplamistir. Merkez üssü Erbaa, Niksar hatti oldugundan 1939 ‘daki depremden daha fazla can ve mal kaybina sebep olmus, Erbaa adeta haritadan silinmistir. Sehirde büyük hamam ile bir kaç ahsap yapi ancak ayakta kalabilmeyi basarmistir. Bu depremde merkez nahiye 109, Doganyurt nahiyesi 74, Karayaka nahiyesi 16, Kozlu nahiyesi 27, merkez kasaba 308 ölü olmak üzere toplam 534 kurban verilmistir. 2295 ev yikilmis, ayri yeten 4 otel, 4 firin, 127 dükkan,8 kahvehane, 13 depo ve bir mezbahane ile belediye binasi yerle bir olmustur. 1942 depreminde 16 yangin hadisesi olmus, tutusan evlerin hemen hemen tamami yanarak yok olmustur. Asagi Mahalle'de Osman Aksu'nun evi, evde misafir bulunan Tekel Müdürü Asaf Güngör esi Nasid, ambar memuru Saffet Bey ve ev sahibi olmak üzere yanmistir. Ayrica Ismet Pasa Mahallesi'nde Fetullah Aytaç'in evinde çikan yanginda Fetullah Aytaç ailesi ile birlikte, Gazipasa Mahallesi'nde Basri Ünal'in evinde çikan yanginda ailesi ve bir çocugu, Sihlar Mahallesi'nde Bekir Palaz, ayni mahalleden Ali Demir'in esi evleriyle birlikte yanmistir. Yine Gazi Pasa Mahallesi'nde Hindoglu Yakup'un evlerinde çikan yanginlarda çok sükür nüfus zayiati olmamistir. Bu depremin en acikli tablolarindan biri de Mahmut Çavus oglu Aziz Koca'ya ait otel ve altindaki kahvenin yikilmasi sonucu 64 kisinin enkaz altinda kalarak can vermesi olmustur.

3-)1943 depremi: Su ana kadar Erbaa'nin yasadigi yikici depremlerin sonuncusu 1943 yilinda Kasim ayinda meydana gelenidir. Siddetinin azligi nedeniyle bu depremde hasar çok az olmustur. Kasaba merkezi4, Merkez nahiyesi 6, Karayaka nahiyesi 2 olmak üzere toplam 12 ölüm hadisesi olmustur.
Arka arkaya 3 yikici depremle karsilasan yörede, mütehassis heyetler tarafindan jeolojik ve tektonik arastirmalar baslatilmis, neticede bölgenin deprem fay hatti üzerinde olmasindan zeminin iskana müsait olmadigi kanaatine varilarak ilçe merkezinin yerinin degistirilmesi rapor edilmistir. Zamanin Bakanlar Kurulu karari ile olay tescil edilmis, Erbaa'nin ; eski yerinin güneyinde ve Imbat deresinin batisinda "ARDIÇLIK" mevkiine tasinmasi hükme baglanmistir. 15 Nisan 1944 tarihinde Hükümet Konagi'nin törenle temelinin atilmasiyla Erbaa, modern sehircilik anlayisiyla plan ve projelendirilen yeni yerine resmen tasinmistir.

Sayfa Başı